DROOGTE & WATERGEBRUIK

De zomers van 2018 en 2019 stonden bijna volledig in het teken van droogte. Deze achterstand en het gebrek aan overvloedige neerslag in de winter maken dat verschillende instanties opnieuw aan de alarmbel trekken. Zo besloot gouverneur wd. Michel Carlier, in overleg met de Limburgse 'droogte-partners' op 19/05/2020, dat een eerste maatregel voor 2020 zich opdrong en werd er een captatieverbod ingesteld voor de (kwetsbare) onbevaarbare waterlopen.

In de tweede helft van augustus werden er ook blauwalgen waargenomen op enkele bevaarbare waterlopen (Zuid-Willemsvaart, het Kanaal Bocholt-Herentals en het Kanaal naar Beverlo) . Deze bleken na analyse potentieel giftig te zijn. Als gevolg hiervan werd door de waarnemend gouverneur op 20 augustus een verbod ingesteld op het capteren van water uit de drijflaag en de omgeving ervan.

Meer details over de captatieverboden die momenteel van kracht zijn:

CAPTATIEVERBOD ONBEVAARBARE WATERLOPEN

 

Tijdens lange periodes van droogte kan het waterpeil op de waterlopen dalen. Als dit waterpeil te fel zakt, dan kan er een verbod komen om water uit die waterloop te onttrekken. Dit wordt een captatieverbod genoemd. Enkel de gouverneur kan een captatieverbod instellen of opheffen.

Via het besluit van 20/5/2020 is het vanaf 21/5/2020 verboden water te capteren uit ALLE ONBEVAARBARE waterlopen in Limburg met uitzondering (dus waar het wel mag):

 

- uit de onbevaarbare waterlopen:

  • in de stroomgebieden van de Warmbeek en zijbeken, behalve het stroomgebiedje van De Vliet, in de gemeenten Hamont-Achel en Pelt, stroomafwaarts van het kanaal Bocholt-Herentals;

  • in de stroomgebieden van de Kogbeek, Vrietselbeek en Langbroeksbeek en respectievelijke zijbeken in de gemeenten Dilsen-Stokkem en Maasmechelen;

  • in de stroomgebieden van de Jeker en het Heeswater en respectievelijke zijbeken in de gemeenten Lanaken, Bilzen, Riemst, Herstappe en Tongeren;

  • in de stroomgebieden van de Berwijn en de Voer en respectievelijke zijbeken in de gemeente Voeren;

  • op de Melsterbeek stroomafwaarts van Keelstraat-Terbiest in Sint-Truiden en vanaf dit punt in de stroomgebieden van de zijbeken die  in uitmonden, in de gemeenten Sint-Truiden en Nieuwerkerken;

  • in de stroomgebieden van de Gete en de Velpe en respectievelijke zijbeken in de gemeenten Herk-de-Stad en Halen;

  • op de Demer tussen Lummense Kiezel in Hasselt en de provinciegrens in Halen;

  • in de stroomgebieden van de Zusterkloosterbeek, Muggenbeek, Slangbeek en Voortbeek en respectievelijke zijbeken in de gemeenten Genk, Hasselt, Zonhoven, Houthalen-Helchteren en Heusden-Zolder;

  • op de Mangelbeek stroomafwaarts van Sluisbamd in Heusden-Zolder en vanaf dit punt in de stroomgebieden van de zijbeken die er in uitmonden in de gemeenten Heusden-Zolder en Lummen;

  • op de Laambeek stroomafwaarts van het Albertkanaal in de gemeenten Heusden-Zolder en Lummen;   

  • op de Zwartebeek stroomafwaarts van de Oude Baan in Beringen en vanaf dit punt in de stroomgebieden van de zijbeken die er in uitmonden, behalve het stroomgebiedje van de Heesbeek, in de gemeenten Beringen, Heusden-Zolder, Houthalen-Helchteren, Lummen en Halen;

  • in de stroomgebieden van de Grotebeek/Winterbeek en zijbeken, behalve het stroomgebiedje van de Kleinebeek, in de gemeenten Beringen en Tessenderlo;

  • in het stroomgebied(je) van de Uilenkoploop in de gemeente Tessenderlo;

  • in de stroomgebieden van de Grote Laak en zijbeken in de gemeenten Leopoldsburg, Beringen, Ham en Tessenderlo;

  • in de stroomgebieden van de Scheppelijke Nete, Maatheideloop, Ritreienloop en Postelvaartje en respectievelijke zijbeken in de gemeente Lommel.

- uit alle onbevaarbare waterlopen:

  • indien het een beperkt capteren betreft van drinkwater voor het eigen vee dat nog buiten staat;

  • voor het beperkt capteren van aanmaakwater voor gewasbeschermingsmiddelen.

 

De motivatie daarvoor kan je terugvinden in het politiebesluit. Het verbod blijft van kracht tot het via politiebesluit opgeheven wordt.

zoek op adres

GELDIG

OPGEHEVEN

Dit verhaal heeft economische consequenties, met name voor land- en tuinbouw. Om de gevolgen voor deze sector te beperken, zijn er volgende alternatieven:

  • Captatie uit bevaarbare waterlopen en kanalen is wel nog toestaan. Voor een captatie uit een bevaarbare waterloop moet je wel melding doen of een vergunning aanvragen al naargelang de benodigde hoeveelheid. Meer informatie hierover op de site van de Vlaamse Waterweg (klik hier).​​                                             

       OPGELET: vanaf 1/4/2019 moeten mobiele watercaptaties verplicht vanop vaste locaties worden uitgevoerd.

  • Vanaf heden kunnen gebruikers effluentwater voor irrigatiedoeleinden bij Aquafin afhalen, rekening houdend met de opgelegde gebruikersvoorwaarden. Je kan hiertoe een aanvraagformulier indienen via de site van Aquafin (klik hier). Na goedkeuring kan men terecht in de opengestelde zuiveringsinstallaties (klik hier). 

CAPTATIEVERBOD NAAR AANLEIDING VAN BLAUWALGEN

 

Als er weinig of geen stroming op een waterloop of vijver zit, bestaat de kans bij warm weer dat er cyanobacteriën of blauwalgen beginnen te bloeien. Ze vormen een blauwgroene, soms roodbruine, olieachtige laag op het water en houden gezondheidsrisico's in voor mens en dier. Om die reden kan er door de gouverneur een verbod ingesteld worden op het onttrekken van water uit de drijflaag en de omgeving ervan.

Met de besluiten van 20/8/2020 en 10/9/2020 werd er afgelopen zomer een verbod ingesteld voor de captatie van gecontamineerd water voor het besproeien van consumptie- en voedergewassen en als drinkwater voor vee en dit voor:

  • de Zuid-Willemsvaart;

  • het kanaal Bocholt-Herentals van kmp 0 tot aan de grens van de provincie Antwerpen (gedeelte van Bocholt tot en met Lommel);

  • het kanaal naar Beverlo van kmp 0 tot aan de grens van de provincie Antwerpen (gedeelte vanaf de aansluiting met het kanaal Bocholt-Herentals grondgebied Lommel tot aan de grens van de provincie Antwerpen).

  • Het Kanaal Briegden-Neerharen.

Deze besluiten en de bijhorende captatieverboden werden op 14/10/2020 terug opgeheven, met uitzondering van het traject  tussen kilometerpunten 0 en 8 op het kanaal Bocholt-Herentals. Na staalnames door de Vlaamse Waterweg bleken in dit gebied nog blauwalgen aanwezig te zijn. Alle andere stalen genomen op de Limburgse kanalen waren negatief.

OPGELET: Naast een captatieverbod kan er omwille van blauwalgen ook een recreatieverbod worden ingesteld of kan er ontraden worden om bepaalde vormen van waterrecreatie te beoefenen. De beslissingen omtrent recreatie worden evenwel niet door de gouverneur genomen maar door waterloopbeheerder De Vlaamse Waterweg. Een actueel overzicht van de situatie rond blauwalgen & recreatie op de Vlaamse waterwegen kan je hier vinden.

 

Voor algemene informatie over blauwalgen en de melding van (nieuwe) drijflagen kan u terecht op de website van de Vlaamse Milieumaatschappij.

Opmerking: op bovenstaande kaart staat ook het captatieverbod onbevaarbare waterlopen aangeduid.

Het captatieverbod n.a.v. blauwalgen is enkel nog van toepassing op het traject aangeduid met de volle rode lijn.

GELDIG

OPGEHEVEN

Op Vlaanderen.be vindt u een overzicht van alle huidige droogtemaatregelen (ook in andere provincies).

(*) Uitzondering: op het traject tussen de kilometerpunt 0 (Bocholt) en kilometerpunt 8 (Sint-Huibrechts-Lille, Brug 2) van het kanaal Bocholt-Herentals blijft het captatieverbod van kracht.

ALTIJD ZUINIG OMSPRINGEN MET WATER

Ook buiten een periode van verminderde waterbeschikbaarheid spring je best zuinig om met het beschikbare water. De volgende tips kunnen hierbij helpen: 

  • Neem liever een douche (50l) dan een bad (100l)

  • Gebruik een beker om je tanden te poetsen

  • Doe één grote afwas i.p.v. vijf kleintjes

  • Laat wasmachine of vaatwasser pas draaien als ze helemaal vol zitten

  • Bedek blote aarde met vb. gemaaid gras, zo creëer je een isolatielaagje voor de bodem

  •      ...

Ook via Facebook bereikten ons in 2018/2019 heel wat nuttige tips:

Water recupereren (als drinkwater voor dieren of water voor planten/moestuin, enz.)

  • Zet een emmer water in de keuken: was groenten boven de emmer en vang er kookvocht in op

  • Vang vóór je in de douche stapt het koude water ook op in een emmer

  • Als je biologische zepen gebruikt, kan je tijdens het douchen ook recupereren voor beperkte doeleinden 

  • Laat het water dat je gebruikt om babyflesjes te steriliseren afkoelen en hergebruik

  • Laat het water uit de condensatiedroogkast afkoelen en hergebruik

Water besparen

  • Douche samen met je kinderen

  • Verfris je aan de wastafel

  • Plaats kamerplanten minder in de zon

     

 Heb jij ook nog een goede tip? Laat het ons weten:         of

  • facebook noodplanning & crisisbehee

Goed

idee!

Dienst noodplanning & crisisbeheer

Universiteitslaan 1

3500 Hasselt

011 23 80 13

noodplanning@limburg.be

© 2020 Federale diensten van de gouverneur. Alle rechten gereserveerd.